وزارت دفاع آمریکا در حال گسترش برنامه میلیارددلاری Drone Dominance است و برای توسعه پهپادهای بمبافکن و رهاکننده مهمات قابل استفاده مجدد درخواست راهکار منتشر کرده است. این سامانهها باید کوچک، قابل حمل توسط نیروها یا خودروهای سبک رزمی، دارای برد مأموریتی ۱۵ تا ۳۰ کیلومتر و توان حمل بیش از ۸ کیلوگرم محموله باشند و بتوانند چندین کلاهک را علیه اهداف متحرک و ثابت بهکار گیرند. پنتاگون همچنین به دنبال قابلیتهایی مانند مقاومت در برابر اخلال ارتباطی و ناوبری، تشخیص خودکار اهداف، رفتارهای خودمختار و تعاملپذیری با سایر سامانههاست. قرار است ارزیابی رقابتی موسوم به «Gauntlet» در اکتبر انجام شود و حدود ۳۲ میلیون دلار برای سفارش اولیه نزدیک به ۱۲۰۰ سامانه نمونه اختصاص یابد. 
گسترش برنامه میلیارددلاری Drone Dominance
وزارت دفاع آمریکا یک قابلیت جدید را به برنامه میلیارددلاری Drone Dominance اضافه کرده است که شامل سامانههای هوایی بدون سرنشین قابل استفاده مجدد و قادر به رهاسازی بمب علیه اهداف دشمن میشود. این برنامه از زمان آغاز خود در سال گذشته عمدتاً بر ارزیابی و خرید تعداد زیادی پهپاد ارزانقیمت یکطرفه تهاجمی (One-Way Attack یا OWA) متمرکز بوده است؛ پهپادهایی که هدف از توسعه آنها استقرار سریع در سراسر نیروهای نظامی آمریکا است. اکنون پنتاگون دامنه این سبد را گسترش داده است.
درخواست برای پلتفرمهای بمبافکن و رهاکننده قابل استفاده مجدد
مقامهای وزارت دفاع آمریکا در درخواست جدید خود برای راهکارها، بر توسعه «پلتفرمهای بمبافکن/رهاکننده قابل استفاده مجدد» (reusable bomber/dropper platforms) تمرکز کردهاند. مقامهای آمریکایی در این درخواست نوشتهاند: «پهپادها در حال تغییر ماهیت جنگ هستند. برای مواجهه با این چالش، وزارت جنگ باید ابزارهای لازم برای نیروهای رزمی زمینی را فراهم کند تا بتوانند دشمن را در نبرد نزدیک شناسایی، درگیر و منهدم کنند. اگرچه حملات یکطرفه در میدان نبرد حیاتی هستند، قابلیتهای تهاجمی بیشتری برای پشتیبانی از نیروهای رزمی با هزینه پایین، در مقیاس گسترده و با تکیه بر زنجیره تأمین انعطافپذیر مورد نیاز است.»
این بمبافکنها هواپیماهای بزرگ نیستند
پهپادهای بمبافکن مورد نظر پنتاگون مشابه بمبافکنهای بزرگ و سرنشیندار موجود در ناوگان نیروی هوایی آمریکا نخواهند بود. برای این ابتکار، وزارت دفاع به دنبال سامانههای هوایی بدون سرنشین (UAS) قابل حمل توسط نیروها یا قابل انتقال با خودروهای رزمی سبک است که برد مأموریتی آنها بین ۱۵ تا ۳۰ کیلومتر باشد.
وزن و ظرفیت حمل مهمات
بر اساس درخواست راهکار، اندازه دقیق سامانه برای برنامه Drone Dominance تعیین نشده است، اما دولت آمریکا فرض میکند بیشتر سامانهها دارای وزن برخاست ناخالص (Gross Takeoff Weight) حدود ۵۵ پوند یا کمتر، بدون احتساب وزن محموله، باشند. وزن کل محموله مورد انتظار بیش از ۸ کیلوگرم است؛ ظرفیتی که باید با خمپارهها و سایر مهمات قابل استفاده در زرادخانه نیروهای نظامی آمریکا متناسب باشد.
حمله به اهداف متحرک و ثابت
پلتفرمهای مورد نظر باید بتوانند چندین کلاهک را حمل کنند و بهصورت متوالی به اهداف منفرد یا چندین هدف متحرک و ثابت حمله کنند. مجموعه اهداف مورد نظر میتواند شامل نیروهای انسانی دشمن، خودروهای زرهی سبک، شناورهای سطحی یا لندینگکرافتها، زرهپوشهای سنگین و سایر تجهیزات و داراییهای نظامی باشد.
مقاومت در برابر جنگ الکترونیکی
پنتاگون به دنبال پهپادهای بمبافکنی است که بتوانند در شرایط مختلف آبوهوایی و در تمام شرایط نوری فعالیت کنند. این سامانهها همچنین باید در برابر تلاش دشمن برای ایجاد اختلال در ارتباطات و سامانههای ناوبری مقاوم باشند. چنین الزامی نشان میدهد که پهپادهای مورد نظر برای فعالیت در محیطهای دارای جنگ الکترونیکی و اختلال ارتباطی طراحی خواهند شد.
تشخیص خودکار اهداف و قابلیتهای خودمختار
از قابلیتهای مطلوب برای این سامانهها میتوان به قابلیتهای پیشرفته درگیری با هدف، از جمله تشخیص خودکار اهداف، رفتارهای خودمختار، دریافت و ارسال داده و تعاملپذیری با سایر سامانهها اشاره کرد. پنتاگون از شرکتها میخواهد قابلیتهای هدفگیری خود را بهگونهای نشان دهند که اثربخشی درگیری افزایش یابد، دقت رهاسازی مهمات بیشتر شود و بار شناختی اپراتور هنگام اجرای عملیات علیه هدف کاهش پیدا کند.
آزمون سناریوهای مختلف هدفگیری
بر اساس درخواست راهکار، قابلیت هدفگیری باید دستکم در سناریوهای مختلف آزمایش شود؛ از جمله پهپاد غیرمتحرک علیه هدف غیرمتحرک، پهپاد غیرمتحرک علیه هدف متحرک و پهپاد متحرک علیه هدف متحرک در ارتفاعات مختلف. پنتاگون تأکید کرده است که سامانههای دارای قابلیتهای پیشرفته باید عملکرد بهتری نسبت به پهپادهای ساده FPV داشته باشند؛ پهپادهایی که بهصورت دستی کنترل میشوند و برای تمام وظایف پروازی و مأموریتی به ورودی مداوم اپراتور و مهارت خلبانی دستی متکی هستند.
انتظار قابلیت اطمینان بالاتر نسبت به پهپادهای یکطرفه
از آنجا که پهپادهای بمبافکن این برنامه قابل استفاده مجدد هستند، دولت آمریکا انتظار دارد سطح قابلیت اطمینان و توانمندی آنها نسبت به سامانههای OWA بالاتر باشد. بنابراین این سامانهها صرفاً نسخه قابل بازگشت پهپادهای انتحاری نخواهند بود، بلکه باید بتوانند پس از انجام مأموریت به چرخه عملیاتی بازگردند و برای مأموریتهای بعدی مجدداً مورد استفاده قرار گیرند.
رقابت Gauntlet در اکتبر
شرکتهایی که مرحله مقدماتی را با سامانههای تحت کنترل خود پشت سر بگذارند، اندکی بعد وارد یک ارزیابی رقابتی موسوم به «Gauntlet» خواهند شد که برای ماه اکتبر برنامهریزی شده است. هدف این مرحله آن است که نیروهای رزمی سامانههای ارائهشده توسط شرکتها را در شرایط عملیاتی ارزیابی کنند و توانمندترین پهپادهای کوچک را برای توسعه در مقیاس بزرگ و استقرار عملیاتی شناسایی کنند.
ارزیابی کل سامانه، نه فقط خود پهپاد
مقامهای پنتاگون تأکید کردهاند که ارزیابیها عملکرد کل سامانه را در نظر خواهد گرفت. این ارزیابی علاوه بر خود پلتفرم، اجزای بادوام سامانه مانند مکانیزم رهاسازی محموله، تجهیزات کنترل زمینی و سایر تجهیزات پشتیبان را نیز شامل میشود. این اجزا مبنای الزامات تحویل در مراحل بعدی برنامه خواهند بود.
۳۲ میلیون دلار برای نمونههای اولیه
پس از ارزیابی نیروهای رزمی، پنتاگون قصد دارد در مجموع حدود ۳۲ میلیون دلار سفارش اولیه نمونههای اولیه را به بهترین عملکردها اختصاص دهد. وزارت دفاع پیشبینی میکند در این مرحله حداکثر ۱۲۰۰ سامانه نمونه اولیه و بستههای لجستیکی مرتبط با آنها خریداری شود. شرکتها باید تمام سامانههای نمونه خریداریشده را ظرف پنج ماه پس از دریافت سفارش تحویل دهند و نیمی از آنها باید ظرف دو ماه و نیم تحویل داده شوند.
خریدهای بیشتر در مراحل بعدی
پنتاگون اعلام کرده است که سفارشهای بیشتری در مراحل بعدی برنامه انجام خواهد شد. وزارت دفاع آمریکا در مجموع قصد دارد از طریق برنامه Drone Dominance صدها هزار پهپاد خریداری کند که بخش عمده آنها سامانههای هوایی بدون سرنشین یکطرفه تهاجمی خواهند بود. با این حال، به دلیل قابلیت استفاده مجدد، پهپادهای بمبافکن با حجم مشابه سامانههای OWA سفارش داده نخواهند شد.
Mission C؛ تعهد اولیه برای خریدهای بزرگتر
پنتاگون این بخش از برنامه را «Phase 2.5 Mission C» نامیده است. مقامهای وزارت دفاع اعلام کردهاند که این مرحله، با وجود حجم خرید کمتر نسبت به OWAها، یک تعهد اولیه به صنعت دفاعی برای خریدهای بزرگتر در مراحل آینده محسوب میشود. بنابراین هدف فقط تولید نمونههای آزمایشی نیست، بلکه ایجاد مسیر مشخصی برای افزایش مقیاس تولید و استقرار عملیاتی این نوع پهپادها در آینده است.
مهلت ارائه پیشنهادها
شرکتهای علاقهمند باید پاسخهای خود به درخواست راهکار پنتاگون را تا ۵ اوت ۲۰۲۶ ارائه کنند. پس از این مرحله، شرکتهای واجد شرایط وارد فرایند ارزیابی و رقابت خواهند شد که مرحله اصلی آن، یعنی Gauntlet، برای اکتبر برنامهریزی شده است.
اهمیت راهبردی برنامه
گسترش Drone Dominance از پهپادهای یکطرفه تهاجمی به سامانههای بمبافکن قابل استفاده مجدد نشاندهنده تلاش پنتاگون برای ایجاد یک اکوسیستم چندلایه از سامانههای بدون سرنشین است. در این مدل، پهپادهای ارزانقیمت OWA برای حملات یکبارمصرف در مقیاس بسیار بالا استفاده میشوند، در حالی که سامانههای قابل استفاده مجدد میتوانند مأموریتهای متعدد را انجام دهند، مهمات بیشتری حمل کنند، اهداف متحرک و ثابت را درگیر کنند و با اتکا به خودمختاری، تشخیص خودکار هدف و مقاومت در برابر جنگ الکترونیکی، بار عملیاتی نیروهای انسانی را کاهش دهند. این تغییر همچنین نشان میدهد که پنتاگون به دنبال ترکیب مقیاس تولید، قابلیت استفاده مجدد، خودمختاری و انعطافپذیری لجستیکی در نسل آینده پهپادهای رزمی است.